DİL EĞİTİMİ İLE İLGİLİ ÇALIŞMA ÖRNEKLERİ




1. AŞAMA : Nefes kontrolü alıştırmaları
AMAÇ: Nefes kontrolünü sağlayabilme
Davranışlar :
· 3- 5 saniye süreyle nefesini tutar.
· “Nefes al” komutuyla derin nefes alır, nefesini 20 sn tutar.
· Derin nefes alır, nefesini kontrollü biçimde bırakır.
· Ağız hizasında tutulan kağıdı üfleyerek uçurur.
· Verilen flütü duyulacak şekilde çalar.
· Verilen flütü belirlenen süre kadar çalar.
· Ucuna aparat takılmış balona üfler. (Gergin hale ulaşıncaya kadar)
· Ucuna aparat takılmış balonu şişirir.
· Şişirdiği balonu, ağzında, havasını indirmeden tutar.

2. AŞAMA: Sesiletim yolu kasları ile ilgili koordinasyon alıştırmaları
AMAÇ - 1 : Çene kontrolünü sağlayabilme
Davranışlar:
· 3- 5 saniye süreyle yardımla çenesini açık tutar.
· 3 – 5 saniye süreyle çenesini açık tutar.
· Belirtilen sürede çenesini açık tutar.
· Belirtilen sürede çenesini kapalı tutar.
· Sözel yönerge ile çenesini açar.
· Sözel yönerge ile çenesini kapatır.
· Bağımsız olarak çenesini titretmeden açık tutar ve titretmeden kapatır.
· Model alarak çenesini açar, kapatır, açama kapama hızını ve aralığını modele göre ayarlar.
· Verilen uygun büyüklükteki yiyeceği ısırarak koparır. (havuç, elma vb.)

AMAÇ – 2 : Dudaklarını kontrollü biçimde tutabilme
Davranışlar:
· Yardımla dudaklarını kapalı tutar.
· Dudaklarını istenilen süre kadar kapalı tutar.
· Dudaklarını istenilen süre kadar titretmeden kapalı tutar.
· Verilen uygun nesneyi (pipet, kürdan, abesten) istenilen süre kadar dudaklarıyla yardımla tutar.
· Verilen uygun nesneyi (pipet, kürdan, abesten) istenilen süre kadar dudaklarıyla bağımsız olarak tutar.
· Hijyeni sağlanmış yüzeyleri taklidi öper.
· Verilen sıvıyı yardımla bardaktan içer.
· Verilen sıvıyı dökmeden bardaktan bağımsız olarak içer.
· Bardak içinde verilen sıvıyı pipetle dökmeden içer.
· Verilen uygun büyüklükteki katı yiyeceği dökmeden yer.

AMAÇ – 3 : Dilini kontrollü biçimde kullanabilme
Davranışlar:
· Dilini dışarı çıkarır.
· Dilini yardımla 3 – 5 saniye düz biçimde dışarıda tutar.
· Dilini komutla dışarı çıkarır.
· İstenilen süre kadar dilini düz biçimde dışarıda tutar.
· Çene ve dudaklar kapalı biçimde dilini içeride tutar.
· Sözel yönerge ile dilini sağa doğru dışarı çıkarır.
· Sözel yönerge ile 3 – 5 saniye süre ile dilini sağa doğru çıkararak tutar.
· Sözel yönerge ile istenilen süre kadar dilini sağa doğru çıkararak tutar.
· Sağ dudak kenarına konulan yiyecek parçacığını diliyle alır.
· Sözel yönerge ile dilini sola doğru dışarı çıkarır.
· Sözel yönerge ile 3 – 5 saniye süre ile dilini sola doğru çıkararak tutar.
· Sözel yönerge ile istenilen süre kadar dilini sola doğru çıkararak tutar.
· Sol dudak kenarına konulan yiyecek parçacığını diliyle alır.
· Sözel yönerge ile dilini aşağı doğru çıkarır.
· Sözel yönerge ile dilini aşağı doğru çıkarır, 3 – 5 saniye tutar.
· Sözel yönerge ile dilini aşağı doğru çıkarır, istenilen süre kadar tutar.
· Dudak altına konulan yiyecek parçacığını diliyle alır.
· Sözel yönerge ile dilini yukarı doğru çıkarır.
· Sözel yönerge ile dilini yukarı doğru çıkarır, 3 – 5 saniye tutar.
· Sözel yönerge ile dilini yukarı doğru çıkarır, istenilen süre kadar tutar.
· Dudak üstüne konulan yiyecek parçacığını diliyle alır.

3.AŞAMA: Ses perdesi ile ilgili alıştırmalar.
AMAÇ : Sesin gücünü tonunu ve perdesini ayarlayabilme
KISA DÖNEMLİ AMAÇ: Vokal sesleri anlaşılır ve işitilir biçimde çıkarabilme
Davranışlar:
· “A” sesini çıkarmak için; ağız açıklığını dişler arası baş parmak büyüklüğünde ayarlar.
· “A” sesini çıkarmak için; dudaklar arasını iki parmak büyüklüğünde ayarlar.
· “A” sesini çıkarmak için; dil ucunu alt dişlere dokundurur.
· “A” sesini çıkarmak için; dilin ortasını hafif çukur vaziyete getirir.
· “A” sesini ağız açıklığını dişler arası bir baş parmak dudaklar arası iki parmak olacak şekilde dil ucu alt dişe dokunmuş ortasının hafif çukur vaziyette tutarak yardımla çıkarır.
· “A” sesini ağız açıklığını dişler arası bir baş parmak dudaklar arası iki parmak olacak şekilde dil ucu alt dişe dokunmuş ortasının hafif çukur vaziyette tutarak bağımsız olarak çıkarır.
· “O” sesini çıkarmak için; dudaklarını muntazam bir daire yuvarlaklığına getirir.
· “O” sesini çıkarmak için; dil ucunu alt dişine temas ettirir.
· “O” sesini çıkarmak için; çenesini birbirine yaklaştırır.
· “O” sesini dudaklarını muntazam bir daire yuvarlaklığına getirir, dil ucu alt dişe temas ettirir. Çenesini birbirine yaklaştırarak nefesini serbest bıraktırarak yardımla çıkartır.
· “O” sesini dudaklarını muntazam bir daire yuvarlaklığına getirir, dil ucu alt dişe temas ettirir. Çenesini birbirine yaklaştırarak nefesini serbest bıraktırarak bağımsız olarak çıkartır.
· “U” sesini çıkarmak için; dil ucunu alt dişlerin gerisinde tutar.
· “U” sesini çıkarmak için; dilin gerisini yumuşak damağa doğru kaldırır.
· “U” sesini çıkarmak için; dudaklarını yuvarlak ve kırışık tutar.
· “U” sesini çıkarmak için; dudaklarını ileri doğru uzatır.
· “U” sesini çıkarırken; dil ucunu alt dişlerin gerisinde, dil gerisi yumuşak damağa doğru kalkıp, dudaklar yuvarlak kırışık ve ileri doğru uzanmış vaziyette nefesini serbest bırakır.
· “I” sesini çıkarmak için; dilini geriye çeker.
· “I” sesini çıkarmak için; dil kaslarını gergin tutar.
· “I” sesini çıkarmak için; dil gerisini yumuşak damağa doğru kaldırır.
· “I” sesini çıkarmak için; dudaklarını kenarlara doğru çeker.
· “I” sesini çıkarırken; dilini geriye, dil gerisini yumuşak damağa doğru kaldırır, dudakları kenarlara doğru çekerek nefesini serbest bırakır.
· “E” sesini çıkarmak için; dil ucunu alt dişlere dokundurur.
· “E” sesini çıkarmak için; dil önünü sert damağa doğru kaldırır.
· “E” sesini çıkarmak için; dudaklarını kenara doğru çeker.
· “E” sesini çıkarmak için; ağız açıklığını bir parmak yüksekliğinde ayarlar.
· “E” sesini çıkarırken; dil ucunu alt dişe, dil önünü sert damağa dokundurur, dudaklarını kenarlara doğru çekerek ağız açıklığını bir parmak yüksekliğinde ayarlar nefesini serbest bırakır.
· “İ” sesini çıkarmak için; ağız ve dil kaslarını gergin tutar.
· “İ” sesini çıkarmak için; dil ucunu alt dişlerin gerisine yapıştırır.
· “İ” sesini çıkarmak için; dil önünü sert damağa yapıştırır.
· “İ” sesini çıkarmak için; dudakları yayvan konuma getirir.
· “İ” sesini çıkarmak için; dişlerini kapalı konumda tutar.
· “İ” sesini çıkarırken; ağız-dil kaslarını gergin, dilini alt dişlerinin gerisinde sert damağa yapışmış, dudaklarını yayvan, dişlerini kapalı konumda tutarak nefesini serbest bırakır.
· “Ü” sesini çıkarmak için; dil ucunu alt dişlerin gerisine yapıştırır.
· “Ü” sesini çıkarmak için; dudaklarını yuvarlak ve kırışık tutar.
· “Ü” sesini çıkarmak için; dilin gerisini yumuşak damağa doğru kaldırır.
· “Ü” sesini çıkarırken; dil ucunu alt dişlerin gerisine yapıştırır, dudaklarını yuvarlak ve kırışık tutar, dilin gerisini yumuşak damağa doğru kaldırarak nefesin serbest tutar.
· “Ö” sesini çıkarmak için; dil ucunu alt dişlere dokundurur.
· “Ö” sesini çıkarmak için; dilini gergin hale getirir.
· “Ö” sesini çıkarmak için; dilini yumuşak damağa doğru kaldırır.
· “Ö” sesini çıkarmak için; ağzını açık tutar.
· “Ö” sesini çıkarmak için; dudaklarını yuvarlak konuma getirir.
· “Ö” sesini çıkarırken; dil ucunu alt dişe dokundurur, gergin hale getirerek yumuşak damağa doğru kaldırarak ağız açık ve dudaklar yuvarlak konumda nefesini serbest bırakır.


OZELEGİTİMCİ
ALINTIDIR