+ Konu Cevapla
1 den 5´e kadar. Toplam 5 Sayfa bulundu

Efe , Zeybek , Kızan kimdir , Efe , Zeybek , Kızan Hakkında

 FARKLI DÜNYALAR Katagorisinde ve  Türk Dünyası Ve Kültürü Forumunda Bulunan  Efe , Zeybek , Kızan kimdir , Efe , Zeybek , Kızan Hakkında Konusunu Görüntülemektesiniz.=>EFE, ZEYBEK, KIZAN KİMDİR ? Efe, zeybeklerin başıdır. Zeybekler, kızanlardan sorumlu kolbeyi dirler. Kı zanlar ise efenin buyruğundaki askerlerdir. EFE ...

  1. #1
    Onursal Üye Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! - ait Avatar
    Üyelik Tarihi
    Jun 2008
    Bulunduğu Yer
    Zahitlik Bizi Tan Eyleme..
    Mesajlar
    4.872
    Blog Yazıları
    42
    Tecrübe Puanı
    107374661

    turkey Efe , Zeybek , Kızan kimdir , Efe , Zeybek , Kızan Hakkında





    EFE, ZEYBEK, KIZAN
    KİMDİR ?


    Efe, zeybeklerin başıdır. Zeybekler, kızanlardan sorumlu kolbeyi dirler. Kızanlar ise efenin buyruğundaki askerlerdir.





























































    EFE :

    Nasıl Efe Olunur ?

    Efe olabilmenin bazı koşulları vardır. Eğer Zeybekler yaptıklarıyla ün kazanmışlarsa, cesur, mert, acizleri koruyan değillerse onlara “EFE” adı yakıştırılamaz. Yüksek yaylalar, dağlar ve doğa; Efelerin, Zeybeklerin karakterini etkilemiştir. GURUR ve SUKUNET

    Bu koşullar seçimle gerçekleşir. Efe’yi zeybekler ve kızanlar seçerler. Efe’nin oğlu da babasının yerine efe ölebilir. Ancak, babasının taşıdığı tüm özellikleri taşıması gerekir. Efe öldüğü zaman, O’na şanına layık bir cenaze merasimi yapılır. Cenaze bitimi kahvenin önünde Zeybekler ve kızanlar toplanırlar. Efenin oğlu meydana çıkar; babasının kahramanlıklarını, yaptıklarını sayar ve sonra kendisinin de babası gibi bir kahraman olduğunu söyler. “İşte er meydanı” diyerek ortaya atılır. Eğer etraftan hiç ses çıkmazsa, bu bir çeşit kabulleniş sayılır. O zaman oğul, babasının tüm şahsi eşyalarını meydana getirip yığar. Babasından kalan altın ve para da ortaya konur. Oğul şöyle seslenir: “Babama ait tüm paralar vemallar sizindir.” Bunun üzerine tüm zeybek ve kızanlar malları ve paraları yeni Efe’ye miras olarak terk ederler. Bu tören bittikten sonra, önce Zeybekler gelir, yeni Efe’nin alnından öperler. Zeybeklerin ardından Kızanlar, Efe’nin ellerine öperek bağlılıklarını bildirirler. Böylece Efe’nin oğlu da efe olur. Eğer Efe’nin oğlu Efeliğe layık görülmezse genellikle en yaşlı Zeybek Efeliğe seçilir. Efe uygun bir gün seçer, bir büyük şölen verir. O gün yenilir, içilir; bağlamalar, davul ve zurnalar çalınarak çeşitli Zeybek oyunları oynanır.





    Efeler birbirlerine ateşli silah çekmezlerdi. Zira bu korkaklık sayılırdı. Mintanlarının yaka düğmeleri sürekli açıktır. Sakal bırakmazlar, pala bıyıklıdırlar. Başları ustura ile tıraş edilir, arka ortadan “Perçem “ sarkardı. Bindikleri at erkek, koşumlarının metal aksamları gümüştendir. Ayaklarında “kayalık” denilen özel işlemeli çizmeler bulunur. Uzun namlu’lu silah olarak da “Filinta “ taşırlardı.

    ZEYBEK

    Zeybekler, Efelik müessesesinin temel elamanlarıdır. Zeybek’in Özbekçede “Silahlı Kişi” anlamına geldiği bilinmektedir. Zeybekler efelerin yanında birer kol beyi gibidir. Zeybek emrine verilen gençleri , yani kızanları yönetir,eğitir. Kızanlıktan yetişmiş, üstün özellikleriyle dikkati çekmiş, nişancı, zeki ve çok cesur kişiler zeybek olabilirler.

    Zeybeklik Türkmenlerin Batı Anadolu’ya gelmeleri ile ortaya çıkmıştır. Bu nedenle de kökleri Türkmenlere kadar uzanmaktadır. Şemsettin Sami “Kamus-u Türki” adlı eserinde Zeybekliği hafif silahlı ve güvenliği sağlamakla görevli eski bir sınıf asker olarak tanımlamaktadır.

    Gerçekten de zeybekler Anadolu’da esas olarak kolluk görevi görmüşlerdir. Bunlar, yolları koruyorlar ve her iki fersah ta bir bulunan kervansaraylarda ve mola verilen yerlerde bekçilik yapıyorlardı. Bu hizmetleri karşılığında ise, yollardan geçen yolculardan aldıkları az miktardaki paralarla geçimlerini sağlıyorlar, ancak bu işi yaptıklarından dolayı buralardan zor kullanarak para almıyorlardı.

    Zeybekler tutuculuktan uzak kişiler olduklarından bazı zamanlarda adları gavura da çıkmıştı. Aynı zamanda derbentlik yaparak ve ayanların maiyetlerinde bulunarak da geçimlerini sağlıyorlardı. Zeybekler 19.yüz yıl başlarından sonra bir takım sıkıntılar içine girdiler. Bu dönemlerde ayanlığa karşı girişilen hareketler sonucu yeni gelen yöneticiler ile zeybekler arasındaki ilişkiler eskisi gibi süremedi.



    1800 lü yıllarda zeybekler :





    Batı Anadolu ayanların zeybeklere karşı olan olumlu davranışları, 2.Mahmud’un bu yöreye gönderdiği valilerle değişmiş ve sertleşmiştir. Bu davranışlarıyla Aydın halkının eğilimleri hakkında fazla bilgileri olmadığını gösteren yeni yöneticiler oldukça tehlikeli bir ortamın doğmasına neden olmuşlardır. Atçalı Kel Memet İsyanı böyle bir ortamda patlak vermiştir. Batı Anadolu da Aydın’dan Çanakkale’ye kadar olan bölgede, dağlarda, ovalarda yaşayan bu Türk zümresinin bir diğer özelliği, hatta en bariz özelliği giydikleri orjinal elbiselerdir. Bu kıyafet hakkında da çeşitli görüşler mevcuttur. Ancak kısa dizlik hariç diğerlerinin asli Türk kıyafeti olduğuna şüphe yoktur. Türkler kendi geliştirdikleri pantolonu Batı Anadolu da iklim icabı kısa giymiş olabilirler. Bu kısa dizlik yani Zeybek donu üzerinde cepken ve başta bir külah vardır. 2.Mahmud’un reformları döneminde Aydın Valisi Çengeloğlu Tahir Paşanın zeybeklerin geleneksel giysilerini değiştirmelerini istemesi sonucu çıkan ayaklanmada zeybekler önemli kayıplara uğramış ve yenilerek yeni giysileri kabullenmek zorunda kalmışlardır.

    Zeybekler arasındaki kitlesel bir başkaldırı olayıda 1854′de başlayan Sinanoğlu ayaklanmasıdır. Aydın Kaymakamı Kani Paşa’nın askerlerini yenerek üç dağa egemen olan baba oğul Sinanoğulları daha sonra Arnavutluktan getirilen kuvvetlerin yardımıyla Hekim İsmail Paşa tarafından yenilgiye uğratılarak idam edildiler. Zeybekler 19.yüzyılın son çeyreğine kadar geleneklerini korumuşlardır. 1862′deki Karadağ harekatı ile 1877 Osmanlı-Rus savaşında önemli görevler üstlenmişlerdir.

    Ancak Osmanlı Devletinin son zamanlarında hükümet otoritesinin yok olması, adaletsizlik, Osmanlıya güvensizlik, köylülerin hor görülmesi, asayişsizlik, harplerin yarattığı ekonomik kriz, sosyal düzenin bozulması sosyo-kültürel alanda zeybekliğin bir kurum olarak ön plana çıkmasına neden oldu.

    Köylü çocuğu küçük yaşlardan itibaren zeybeklik hikayeleri ile büyür ve bu kişilere büyük bir hayranlık duyarlardı.

    Zeybekler 1.Dünya Savaşı yenilgisinden sonra eşkiyalığı bırakarak yavaş, yavaş köylerine dönmeye başladılar. Hele Yunan işgalinden sonra vatanın müdafaasız kaldığını gören bu Türk çocukları silahları ve adamlarıyla dağlardan inerek Kuva-yı Milliye saflarına katıldılar. Esasen efe ve zeybeklere karşı büyük hayranlık duyan halk da onları tabii bir lider olarak gördüler ve bir çok vatandaş gönüllü olarak onların saflarına katıldı. Bu suretle Kuva-yı Milliye Ege Bölgesinde etkili bir şekilde efe ve zeybeklerin etrafında oluştu.

    Yörük Ali Efe, Demirci Memet Efe, Danişmentli İsmail Efe, Köşklü İsmail Efe, Sökeli Ali Efe, Kıllıoğlı Hüseyin Efe ve Uzunlarlı Yörük Karahasan Efe bir çokları vatan savunmasında ve düşman işgalinin kırılmasında etkili oldular. Yurdumuzun düşman çizmesi altında kalmasına isyan eden kadın efelerimizi de unutmamak gerek; bu kadın mücahitler, Emire Ayşe Aliye, Şerife Ali Kübara ve Ayşe (diğer adı) Mehmet Çavuş…….daha bir çok isimsiz kahraman.

    KIZAN


    Kızanlar efenin maiyetindeki askerlerlerdir. Kızan kelime anlamı olarak; Batı Anadolu’nun bazı yörelerinde “Çocuk” anlamında kullanılan bir sözcüktür.
    Kızanların; Mintanlarının kolları uzundur. Giyimleri sade, cepkenleri sırma işlemelidir. Başlarının ortası traş edilir. Uzun namlulu silah olarak da “Martin” kullanırlardı. Efenin izni olmadan evlenemezlerdi.


    Zeybekliğe Geçiş Töreni :





































    Kızanlar belli kurallar çerçevesinde zeybekliğe geçerler.Yapılan törende halka olma, çok önemlidir. Yalnızca zeybek adayı kızan ayakta durur, yatağanını çeker, üç kez öperek efenin önünde diz çöker. Efe de aşağıdaki andı içirir:





    - Bu koca dağların sahibi kim?
    -
    Erimiz!
    - Yiğiti kim?
    - Efemiz!
    - Yiğit kime derler?
    -
    Sözünde durana, efesiyle ölene !
    - Korkak kime derler?
    -
    Sözünden dönüp, aman diyene!
    - Varyemezlere acımalı mı, dayak mı haktır?
    -
    Dayak haktır!
    - Susuz derelerde kavak bitermi?
    -
    Bitmez.
    - Bitkisiz diyarlarda duman tütermi?
    - Tütmez.
    - Adem kuşağına bel bağlanırmı?
    - Bağlanırsa ağlanır.
    - Yiğitlerde ne yoktur?
    - Merhamet yoktur.
    - Şeytan’a bel bağlanır mı?
    - Yardımcımızdır bağlanır!
    - Sözünde durmayan kahpe bacının kızanı olsun mu?
    - Olsun.
    - Şu dualı yatağan böğrüne batsın mı?
    - Batsın.
    - Doğru söylediğine Nasuh tövbesi olsun mu?
    - Olsun.



    Bu and içme bitince, efe kalkıp defne ağacının yanında durur. Zeybekler çevresine toplanırlar. Efe, zeybek adayının yatağanını defne ağacına saplar; zeybek adayı kızan, efesine sadık kalacağına and içerek yedi kez yatağanının altından geçer. Ardı sıra tüm zeybekler de geçerler. Efe yeni zeybeğin alnını, yeni zeybek de efesinin elini öper. Efe, yatağanı defne ağacından çekip yeni zeybeğe verir. Böylece kızan artık zeybek olmuştur.













  2. #2
    Demirbaş dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur - ait Avatar
    Üyelik Tarihi
    Jan 2008
    Bulunduğu Yer
    izmir...!!!(exquizmir)
    Mesajlar
    809
    Blog Yazıları
    12
    Tecrübe Puanı
    7841769

    Tanımlı Ce: Efe , Zeybek , Kızan kimdir , Efe , Zeybek , Kızan Hakkında

    konu için çok teşekkür ederim..bnde amatör zeybek olarak oynuorum...yakında abim gibi türkiye finallerine gtmek istiorum...


    belki duymuşnzdur 2008 istanbl türkiye finallerinde 11 ekip içinde türkiye 3. oldular abimlerin ekibi İFAK (İZMİR FORKLÖR ARAŞTIRMA KURUMU......
    BUDA O EKİBİN YARIŞMALARDAN Bİ GÖRÜNTÜSÜ...

  3. #3
    Demirbaş dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur - ait Avatar
    Üyelik Tarihi
    Jan 2008
    Bulunduğu Yer
    izmir...!!!(exquizmir)
    Mesajlar
    809
    Blog Yazıları
    12
    Tecrübe Puanı
    7841769

    turkey Ce: Efe , Zeybek , Kızan kimdir , Efe , Zeybek , Kızan Hakkında






    zeybek yemini
    - kızanlar! bu dağların sahibi kim?
    - erimiz!
    - yiğidi kim?
    - efemiz!
    - susuz derelerde kavak biter mi?
    - bitmez!
    - bitkisiz diyarlarda duman tüter mi?
    - tütmez!
    - yiğit kime derler?
    - sözünde durup efesiyle ölene.
    - korkak kime derler?
    - sözünden dönen aman dileyene.
    - insan dünyaya niçin gelir?
    - ölmek için.
    - doğup da ölmekten kuşkulanan bebeler...
    - dertlenip hortlamaya!
    - varyemezlere acımak mı yoksa dayak mı haktır?
    - dayak haktır!
    - yiğitlerde ne yoktur?
    - merhamet
    - korkaklar zeytini nerede döverler?
    - ağaç dibekte!
    - yiğitler yağı nerede kavururlar?
    - zalim göbeğinde!
    - sözünde durmayan kahpe aaaaaan öz kızanı olsun mu?
    - olsun!
    - şu dualı yatağan böğrüne batsın mı?
    - batsın!
    - doğru söylediğinize nasıf tövbesi olsun mu?
    - olsun!

  4. #4
    Onursal Üye Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! Baktabul'un Çılgını Boramir!! - ait Avatar
    Üyelik Tarihi
    Jun 2008
    Bulunduğu Yer
    Zahitlik Bizi Tan Eyleme..
    Mesajlar
    4.872
    Blog Yazıları
    42
    Tecrübe Puanı
    107374661

    Tanımlı Ce: Efe , Zeybek , Kızan kimdir , Efe , Zeybek , Kızan Hakkında

    Zeybek hep hoşuma gitmiştir heybetli bir oyun insana işte bu benim oyunum dedirten türden...umarım sizde istediğiniz Türkiye finallerine gidersiniz

  5. #5
    Demirbaş dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur Baktabul'un Çılgını dark_nur - ait Avatar
    Üyelik Tarihi
    Jan 2008
    Bulunduğu Yer
    izmir...!!!(exquizmir)
    Mesajlar
    809
    Blog Yazıları
    12
    Tecrübe Puanı
    7841769

    turkey Ce: Efe , Zeybek , Kızan kimdir , Efe , Zeybek , Kızan Hakkında

    inş...:oyydua:

+ Konu Cevapla

Benzer Konular

  1. Eşine kızan emlakçı falezlerden atladı
    By ħєчħαт * in forum Türkiyeden Haberler
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj: 10-01-2010, 17:43
  2. Cevaplar: 5
    Son Mesaj: 10-24-2009, 07:21
  3. Ağır Zeybek - Ağır Zeybek hakkında
    By Mr. NuteLLa in forum Türk Halk Oyunları
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj: 04-14-2009, 14:05
  4. Zeybek (oyun) - zeybek oyunu - zeybek resimleri - zeybek hakkında
    By Mr. NuteLLa in forum Türk Halk Oyunları
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj: 04-14-2009, 14:02
  5. Harmandalı Zeybek Şarkı Sözü-Sümer Ezgü(Harmandalı Zeybek)
    By cindy in forum Türkçe Şarkı Sözleri
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj: 07-25-2008, 01:06

Etiketler

Yetkileriniz

  • You may not post new threads
  • You may not post replies
  • You may not post attachments
  • You may not edit your posts

Content Relevant URLs by vBSEO 3.6.0

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100 101 102 103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 129 130 131 132 133 134 135 136 137 138 139 140 141 142 143 144 145 146 147 148 149 150 151 152 153 154 155 156 157 158 159 160 161 162 163 164 165 166 167 168 169 170 171 172 173 174 175 176 177 178 179 180 181 182 183 184 185 186 187 188 189 190 191 192 193 194 195 196 197 198 199 200 201 202 203 204 205 206 207 208 209 210 211 212 213 214 215 216 217 218 219 220 221 222 223 224 225 226 227 228 229 230 231 232 233 234 235 236 237 238 239 240 241 242 243 244 245 246 247 248 249 250 251 252 253 254 255 256 257 258 259 260 261 262 263 264 265 266 267 268 269 270 271 272 273 274 275 276 277 278 279 280 281 282 283 284 285 286 287 288 289 290 291 292 293 294 295 296 297 298 299 300 301 302 303 304 305 306 307 308 309 310 311 312 313 314 315 316 317 318 319 320 321 322 323 324 325 326 327 328 329 330 331 332 333 334 335 336 337 338 339 340 341 342 343 344 345 346 347 348 349 350 351 352 353 354 355 356 357 358 359 360 361 362 363 364 365 366 367 368 369 370 371 372 373 374 375